Czym jest zębina?
Zębina to twarda tkanka budująca większą część zęba, znajdująca się pod szkliwem w koronie oraz pod cementem korzeniowym w części korzeniowej. Stanowi rusztowanie całej struktury zęba i jednocześnie chroni miazgę przed czynnikami zewnętrznymi. Choć jest mniej twarda niż szkliwo, pełni kluczową funkcję w utrzymaniu wytrzymałości mechanicznej.
Dentysta w klinika stomatologiczna Kraków zwraca szczególną uwagę na stan zębiny podczas każdego zabiegu, ponieważ jej uszkodzenie może prowadzić do nadwrażliwości, próchnicy lub zapalenia miazgi.
Budowa i właściwości zębiny
Zębina zbudowana jest głównie z hydroksyapatytu, włókien kolagenowych oraz wody. Jej charakterystyczną cechą są kanaliki zębinowe – mikroskopijne struktury biegnące od miazgi do granicy ze szkliwem. To właśnie przez nie bodźce termiczne i chemiczne mogą docierać do wnętrza zęba.
W porównaniu ze szkliwem zębina jest bardziej elastyczna, dlatego amortyzuje siły żucia. Jednocześnie jej porowata struktura sprawia, że łatwiej ulega demineralizacji pod wpływem bakterii.
Rodzaje zębiny
W stomatologii wyróżnia się kilka typów zębiny:
- zębina pierwotna – powstaje podczas rozwoju zęba,
- zębina wtórna – odkłada się stopniowo przez całe życie,
- zębina trzeciorzędowa (reakcyjna) – tworzy się w odpowiedzi na bodźce, np. próchnicę lub uraz.
Proces odkładania zębiny wtórnej powoduje z wiekiem zwężanie komory zęba, co ma znaczenie podczas leczenia kanałowego.
Zębina a próchnica
Próchnica początkowo atakuje szkliwo, jednak po jego przełamaniu szybko rozprzestrzenia się w zębinie. Ze względu na jej mniejszą twardość bakterie mogą łatwo penetrować w głąb kanalików zębinowych.
Dlatego szybka reakcja i odpowiedni zabieg w klinice są kluczowe. Stomatolog Wrocław usuwa zmienioną chorobowo tkankę, a następnie odbudowuje ubytek materiałem kompozytowym lub cementem glasjonomerowym. Wczesne leczenie pozwala uniknąć konieczności endodoncji czy nawet ekstrakcji.
Nadwrażliwość zębiny
Gdy dochodzi do odsłonięcia zębiny, np. wskutek recesji dziąseł lub ścierania szkliwa, pacjent może odczuwać ból przy kontakcie z zimnem, ciepłem czy słodkimi pokarmami. Wynika to z przepływu płynu w kanalikach zębinowych, który drażni zakończenia nerwowe miazgi.
W takiej sytuacji stomatolog zaleca odpowiednią higienizację, pasty znoszące nadwrażliwość oraz, w razie potrzeby, zabieg lakierowania lub uszczelnienia kanalików.
Znaczenie zębiny w leczeniu protetycznym i implantologicznym
Stan zębiny wpływa na trwałość wypełnień, koron i mostów. Jeśli tkanka jest osłabiona, może dojść do pęknięcia ścian zęba. Dlatego przed wykonaniem korony lub planowaniem implanty Poznań stomatolog ocenia ilość zdrowej zębiny i ewentualnie wzmacnia strukturę zęba wkładem koronowo-korzeniowym.
Prawidłowa higienizacja oraz regularne wizyty kontrolne pomagają zachować integralność tej tkanki przez wiele lat.
Podsumowanie
Zębina to podstawowa tkanka budująca ząb, odpowiedzialna za jego wytrzymałość i ochronę miazgi. Jest mniej twarda niż szkliwo, dlatego łatwiej ulega uszkodzeniom i próchnicy. Wczesna diagnostyka w klinice oraz szybki zabieg stomatologiczny pozwalają zapobiec poważniejszym powikłaniom.
Dbanie o higienizację, regularne kontrole i leczenie zachowawcze to klucz do utrzymania zdrowej zębiny oraz uniknięcia kosztownych procedur, takich jak implanty czy rozległe leczenie protetyczne.
POWRÓT DO: SŁOWNIK