Erytroplazja – co to jest?
Erytroplazja, znana także jako erytroplakia, to medyczny i stomatologiczny termin opisujący czerwone zmiany na błonie śluzowej jamy ustnej. Nazwa pochodzi od „erytro‑”, co oznacza czerwony kolor, oraz „plakia”, czyli plama lub łata na śluzówce. Zmiany te pojawiają się najczęściej na języku, policzkach lub dnie jamy ustnej i mają aksamitną, intensywnie czerwoną powierzchnię.
Dlaczego erytroplazja jest ważna?
Erytroplazja nie zawsze powoduje ból i często pojawia się bez wyraźnych objawów, dlatego pacjent może jej nie zauważyć. Stomatolog Kraków może odkryć ją dopiero podczas rutynowego badania jamy ustnej. Co ważne, ta zmiana jest uznawana za stan potencjalnie przednowotworowy, ponieważ ma znacznie wyższe ryzyko przemiany w raka niż inne zmiany, takie jak leukoplakia.
Objawy i lokalizacja zmian
Typowa erytroplazja objawia się jako gładka, czerwona lub aksamitna plama, która nie schodzi po zdrapaniu i może pozostać długo w tym samym miejscu. Zmiany te często lokalizują się:
- na spodniej stronie języka,
- na dnie jamy ustnej,
- na policzkach lub na podniebieniu.
Zmiany te mogą współistnieć z białymi obszarami tworząc tzw. erytroleukoplakię.
PRZECZYTAJ TAKŻE: AFTY – CZYM SĄ I JAK SOBIE Z NIMI RADZIĆ?
Przyczyny i czynniki ryzyka
Dokładna przyczyna erytroplazji nie jest do końca znana, ale specjaliści wskazują na wiele czynników ryzyka, które zwiększają jej występowanie. Należą do nich:
- palenie tytoniu i żucie tytoniu,
- nadmierne spożycie alkoholu,
- przewlekłe drażnienie błony śluzowej, np. od protez,
- infekcje wirusem HPV, szczególnie typów onkogennych,
- słaba higiena jamy ustnej i brak regularnej higienizacji w klinice stomatologicznej.
Osoby powyżej 40. roku życia i palacze są szczególnie narażeni na rozwój tych zmian.
Diagnostyka erytroplazji
Jeżeli stomatolog zauważy podejrzaną czerwoną plamę, najczęściej wykonuje biopsję, czyli pobranie niewielkiego fragmentu tkanki do badania histopatologicznego. Ten zabieg pomaga ocenić, czy zmiana zawiera komórki atypowe, które mogą wskazywać na potencjalne ryzyko nowotworowe.
Leczenie i postępowanie
Leczenie erytroplazji zależy od wyników biopsji oraz ogólnego stanu zdrowia pacjenta. Najczęściej stosowane opcje to:
- chirurgiczne usunięcie zmiany,
- laseroterapia lub krioterapia,
- szeroka obserwacja i regularne kontrole stomatologiczne.
W przypadkach, gdy biopsja wykaże obecność komórek nowotworowych, pacjent może wymagać dalszych procedur onkologicznych, takich jak radioterapia lub chemioterapia.
Zapobieganie i profilaktyka
Aby zmniejszyć ryzyko rozwoju erytroplazji, warto dbać o zdrowie jamy ustnej oraz unikać czynników ryzyka. Oto, co można zrobić:
- Regularne wizyty kontrolne u stomatologa,
- systematyczna higienizacja i dbanie o czystość jamy ustnej,
- rzucenie palenia i ograniczenie alkoholu,
- poprawnie dopasowane protezy Poznań oraz stałe dbanie o stan zębów i dziąseł.
Podsumowanie
Erytroplazja to zmiana na błonie śluzowej jamy ustnej, która może funkcjonować jako sygnał ostrzegawczy przed poważniejszymi chorobami, w tym nowotworami. Wczesna diagnostyka przez stomatologa i odpowiednie leczenie to kluczowe elementy, które pomagają pacjentowi uniknąć groźnych konsekwencji zdrowotnych. Dlatego nigdy nie warto ignorować czerwonych plam w ustach i należy zgłosić się do fachowej oceny w klinice stomatologicznej.
Powrót do: Słownik